Richard Mastwijk: ondernemers in mondzorg verdienen meer vrijheid
Waarschuwing voor private-equity overnames en praktische inzichten over benchmarking helpen tandartsen betere ondernemingsbeslissingen nemen.
Voormalig consultant pleit voor marktwerking en minder regelgeving
Richard Mastwijk, die zeven jaar geleden van helder oprichtte en begin 2026 officieel vertrok, werkt als consultant vooral voor tandartsen en orthodontisten. In een interview pleit hij voor meer ondernemersvrijheid in de mondzorg en waarschuwt voor de risico's van private-equity investeringen in tandartspraktijken.
Financiële benchmarking en praktijkvoering
Van helder bedient ruim 65 orthodontisten en is marktleider in dat vakgebied in Nederland. Mastwijk stelt dat veel praktijken onvoldoende aandacht besteden aan financiële analyses. Hij ontwikkelde het Praktijkkostenmodel voor de KNMT, maar constateert dat interesse gering blijft. Een gezonde praktijk bereikt een genormaliseerde EBITDA tussen 20 en 25 procent van de honorariumomzet. Door benchmarkgegevens te vergelijken kunnen tandartsen inefficiënties opsporen, bijvoorbeeld onbenutte behandelkamers of slechte personeelsinzet.
Private equity en de DBA problematiek
Mastwijk waarschuwt voor private-equity overnames met multiples van zeven of hoger. Bij dergelijke investeringen kan de jaarlijkse winst negatief zijn omdat rente en afschrijvingen niet uit normale bedrijfswinst kunnen worden betaald. De winst wordt gerealiseerd bij verkoop na vijf jaar. Hij noemt dit een piramidespel dat jonge tandartsen in de problemen brengt. Ook de onduidelijkheid rond de Wet DBA baart hem zorgen. Van helder concludeert op basis van onderzoek naar de negen Deliveroo-criteria dat in 53 procent van de gevallen een zzp-tandarts juridisch als werknemer wordt bestempeld. Dit kan tot aanzienlijke naheffingen leiden, vooral voor werknemersverzekeringen.
Advies voor het beleid
Mastwijk stelt dat de huidige Nederlandse regelgeving dogmatisch is. Hij pleit ervoor dat echte ondernemers beter worden gefaciliteerd, dat kwaliteit beloond wordt en dat de prijs niet langer uitsluitend door de NZa wordt bepaald. De hoeveelheid regelgeving voor tandartsen, waaronder de Jaarverantwoording en de Wet normering topinkomens, werkt volgens hem verlammend. Hij zou een taskforce willen zien die grote fraudegevallen in de zorg aanpakt.
Veelgestelde vragen
Wat is een genormaliseerde EBITDA en waarom is die belangrijk voor tandartsen?
De genormaliseerde EBITDA vormt de basis voor waardering van tandartspraktijken zonder invloed van rente, afschrijvingen en belastingen. Een gezonde praktijk bereikt 20 tot 25 procent van de honorariumomzet. Dit maakt praktijken onderling vergelijkbaar en helpt inefficiënties op te sporen.
Hoe groot is het risico van een arbeidsovereenkomst voor zzp-tandartsen?
Van helder concludeert dat bij een gemiddelde werkwijze in 53 procent van de gevallen de Deliveroo-criteria tot een arbeidsovereenkomst leiden. Werknemersverzekeringen kunnen dan navorderingen van tienduizenden euro's per opdrachtgever opleveren.
Waarom zijn private-equity investeringen in tandartspraktijken riskant?
Private equity hanteert multiples van zeven of meer, tegenover 3,5 tot 3,75 voor traditionele financiering. Dit kan tot jaarlijkse verliezen leiden omdat rente en afschrijvingen niet uit bedrijfswinst kunnen worden betaald. De winst wordt pas gerealiseerd bij verkoop na vijf jaar.
Welke regelgeving werkt volgens Mastwijk verlammend voor tandartsen?
De NZa-tariefstelling, de Jaarverantwoording en de Wet normering topinkomens beperken ondernemersvrijheid. Mastwijk pleit ervoor dat tandartsen meer mogen verdienen met extra kwaliteit, betere service en innovatie.
Adviseert Mastwijk jonge tandartsen nog om een praktijk te starten?
Ja, maar onder voorwaarde van serieuze bedrijfsvoering en interesse in financiële gegevens. De afgelopen jaren begeleide hij meerdere tandartsen met een nulpraktijk die succesvol werden.